Een huis verkopen na een overlijden voelt anders dan elke andere verkoop. Het is het huis van je vader, je moeder of je partner. Tegelijk zijn er papieren, vaste lasten en soms broers en zussen die er elk iets van vinden. Je hoeft niet alles tegelijk te doen. Als je de volgorde kent, valt er veel stress weg.
Wat houd je over na de verkoop?
Vul je eigen bedragen in. Zo zie je elke post apart, en reken je zelf na.
Opbouw
| Verkoopprijs | € 525.000 |
|---|---|
| Resterende hypotheek | − € 310.000 |
| Courtage 1,2% excl. btw | − € 6.300 |
| Btw over courtage 21% | − € 1.323 |
| Overige kosten | − € 3.500 |
Je houdt ongeveer over
Dan blijft er een restschuld over. Een makelaar en je hypotheekadviseur kijken samen wat je kunt doen.
Rekenvoorbeeld met jouw bedragen, geen taxatie. Niet meegenomen: boete bij aflossen van je hypotheek, belasting en kosten van een volgende woning. Rekenregels van 9 november 2026.
Bespreek de uitkomst voor je huis in je stadWe bellen je binnen een werkdag. Je zit nergens aan vast.
Wie mag het huis verkopen?
De executeur, als het testament er een noemt. Anders alle erfgenamen samen. Uit de verklaring van erfrecht blijkt wie de erfgenamen zijn en wie de koopakte mag tekenen.
Zonder die verklaring komt een verkoop niet rond. De notaris onderzoekt eerst wie er erft en of er een testament is. Daarna kan hij de verklaring inschrijven bij het Kadaster, zodat de erfgenamen als eigenaar geregistreerd staan. Dat is nodig voor de levering bij de notaris.
Een paar situaties die we vaak terugzien:
- De partner woont nog in het huis. Ook als de partner het huis door het testament niet erft, mag hij of zij er altijd 6 maanden blijven wonen. Plan de verkoop daar dus omheen.
- Er is vruchtgebruik. Staat in het testament dat de partner in het huis mag blijven wonen, dan hebben de kinderen de “blote eigendom”. Zij mogen dan niet zelf verkopen. Verkopen kan alleen in overleg met degene die het vruchtgebruik heeft.
- Eén erfgenaam wil het huis houden. Dat kan, als alle andere erfgenamen akkoord zijn. Die erfgenaam koopt de anderen uit voor hun deel van de overwaarde. De notaris legt dat vast in een akte van verdeling.
In welke volgorde regel je het?
Eerst de papieren en de vaste lasten, dan het huis klaarmaken, dan pas te koop. Wie die volgorde omdraait, loopt vaak vast bij de notaris of bij de bank.
| Periode | Wat je regelt | Waarom nu |
|---|---|---|
| Eerste weken | Overlijden melden bij de hypotheekverstrekker, verzekeraar en energieleverancier. Kijken of er een testament en een executeur is. | De hypotheek en verzekeringen lopen door. De bank wil weten wie het aanspreekpunt is. |
| Week 2 tot 8 | Verklaring van erfrecht aanvragen bij de notaris. Besluiten: aanvaarden, beneficiair aanvaarden of verwerpen. | Zonder verklaring kun je niet verkopen. Bij veel of moeilijk vindbare erfgenamen kan het maanden duren. |
| Daarna | Samen besluiten: houden, uitkopen of verkopen. Afspraken op papier zetten. | Voorkomt dat je halverwege de verkoop nog ruzie krijgt over de vraagprijs. |
| Voor de verkoop | Spullen verdelen, huis leeghalen of half leeg maken, energielabel aanvragen. | Een energielabel is verplicht bij verkoop. Een opgeruimd huis bezichtigt prettiger. |
| Te koop | Vraagprijs bepalen, bezichtigingen, biedingen. | Landelijk stond een verkocht huis in het derde kwartaal van 2026 gemiddeld 31 dagen te koop. |
| Overdracht | Huis leeg opleveren, sleutels over, opbrengst via de notaris. | De opbrengst lost eerst de hypotheek en de verkoopkosten af. De rest hoort bij de erfenis. |
Hoe lang het geheel duurt, verschilt sterk. Bij één erfgenaam en een duidelijk testament kan het in een paar maanden. Bij vijf kinderen die het niet eens zijn, kan het een jaar of langer duren.
Aanvaarden, beneficiair aanvaarden of verwerpen
Weet je niet zeker of er schulden zijn? Dan is beneficiair aanvaarden de veilige keuze. Je bent dan niet met je eigen geld aansprakelijk voor schulden van de overledene.
Aanvaard je de erfenis gewoon, dan erf je het huis én de hypotheek en andere schulden. Je betaalt dan ook de vaste lasten door. Bij beneficiair aanvaarden worden de schulden eerst betaald uit wat de overledene naliet. Zijn er veel schulden, dan moet het huis soms verkocht worden om die te betalen. Verwerp je de erfenis, dan ben je geen erfgenaam meer en heb je met het huis niets te maken.
Een overlijdensrisicoverzekering kan de hypotheek geheel of voor een deel aflossen. Vraag dat na bij de hypotheekverstrekker voordat je gaat rekenen.
Afspraken tussen erfgenamen
Kies één aanspreekpunt en zet de afspraken over het huis op papier voordat het te koop gaat. Dat voorkomt de meeste ruzies.
Het gaat zelden mis bij de notaris. Het gaat mis als er een bod ligt en de ene zus wil tekenen en de andere broer nog wil wachten. Spreek daarom vooraf af:
- wie het contact met de makelaar en de notaris doet;
- welke vraagprijs jullie aanhouden en welk bod jullie in elk geval accepteren;
- wie welke spullen krijgt, en wat er met de rest gebeurt;
- wie de vaste lasten voorschiet en hoe dat na de verkoop wordt verrekend.
Een executeur maakt het makkelijker, omdat die namens iedereen beslist. Is er geen executeur, dan tekenen alle erfgenamen de koopakte. Woont er een broer in het buitenland, regel dan op tijd een volmacht via de notaris.
Het huis leeghalen
Je hoeft niet te wachten met verkopen tot alles leeg is. Wel verwacht een koper een leeg huis op de dag van de overdracht.
Leeghalen is vaak het zwaarste deel. Elke la zit vol herinneringen. Neem er de tijd voor en doe het in twee rondes. Eerst haalt de familie op wat ze willen houden: foto’s, papieren, sieraden, een paar meubels. Daarna gaat de rest weg. Kijk in die eerste ronde goed naar papieren. Polissen, bankafschriften en een oud testament vind je vaak juist in die ene doos op zolder.
Voor de rest kun je hulp inschakelen. Bij Ontruimingsregie laat je het huis leeghalen, ook in Haarlem en Amsterdam. Prettig als de familie verspreid woont of als het simpelweg te veel is.
Een tip uit de praktijk: laat voor de bezichtigingen een paar meubels staan. Een helemaal leeg huis voelt kleiner dan het is. Een tafel, een bank en een bed laten kopers zien hoe de ruimtes werken.
Wat loopt er door in de tussentijd?
De hypotheek, de gemeentelijke belastingen, de opstalverzekering en vaak ook energie blijven doorlopen tot de verkoop. Reken dat mee als je nadenkt over het tempo.
Staat het huis leeg? Vraag dan bij de verzekeraar na of de dekking hetzelfde blijft. Sommige verzekeraars vergoeden niet alle schade als een huis lang leeg staat. Kijk ook bij de gemeente of je leegstand moet melden. Zet de verwarming in de winter niet helemaal uit. Een gesprongen leiding in een leeg huis kost meer dan een paar maanden stookkosten.
Belasting op een geërfd huis
Je betaalt erfbelasting over je deel van de erfenis. Voor het huis rekent de Belastingdienst met de WOZ-waarde min de hypotheek.
Je mag kiezen welke WOZ-waarde je opgeeft: die van het jaar van overlijden of die van het jaar erna. Kies de lagere als dat kan. Was het overlijden in 2026, dan heb je 20 maanden voor de aangifte. Bij een overlijden in 2025 of eerder is dat 8 maanden.
Zolang het huis niet verkocht is en geen van de erfgenamen er woont, telt jouw deel mee in box 3 van je inkomstenbelasting. Hoe lang een verkoop duurt, heeft dus ook gevolgen voor je aangifte. Twijfel je over je eigen situatie, vraag het na bij de notaris of een belastingadviseur. Wij geven geen belastingadvies.
Wanneer zet je het huis te koop?
Zodra de verklaring van erfrecht er is, de erfgenamen het eens zijn en het energielabel geregeld is. Eerder heeft weinig zin, later kost vooral vaste lasten.
Sommige families willen eerst een paar maanden rust. Dat is begrijpelijk en vaak verstandig. Wacht dan niet met de papieren: vraag de verklaring van erfrecht wel meteen aan. Dan kun je verkopen zodra jullie er klaar voor zijn.
Bij de verkoop zelf helpt het als de makelaar weet dat het om een erfenis gaat. Er kijken meer mensen mee, er moet vaker iemand op afstand tekenen, en de informatie over het huis is soms onvolledig omdat de eigenaar er niet meer is om vragen te beantwoorden. Een makelaar die de stad kent, weet welke vragen kopers in die straat stellen. Erven die snel willen verkopen aan een belegger, kijken eerst of de opkoopbescherming dat in hun gemeente tegenhoudt. Wil je dit door laten rekenen voor jullie situatie? Plan een gesprek, dan rekenen we het in een telefoongesprek met je door.
Is een van je ouders nog in leven en gaat die naar een verpleeghuis? Lees dan ook het huis van je ouders verkopen bij verhuizing naar zorg. Voor de stappen van elke verkoop is er het stappenplan huis verkopen.
Vragen die vaak terugkomen
- Wie mag het huis verkopen na een overlijden?
- Staat er in het testament een executeur, dan regelt die de verkoop. Is er geen executeur, dan beslissen de erfgenamen samen en tekenen ze allemaal de koopakte. Uit de verklaring van erfrecht blijkt wie dat zijn.
- Hoe snel na een overlijden kun je het huis verkopen?
- Er is geen wettelijke wachttijd. Je hebt wel eerst de verklaring van erfrecht nodig. Bij een overzichtelijke familie gaat dat sneller dan bij veel of moeilijk vindbare erfgenamen. Dan kan het weken of zelfs maanden duren.
- Betaal je belasting als je een geërfd huis verkoopt?
- Je betaalt erfbelasting over de waarde van je deel van de erfenis. Voor het huis is dat de WOZ-waarde min de hypotheek. Bij een overlijden in 2026 moet de aangifte binnen 20 maanden binnen zijn, bij een overlijden in 2025 of eerder binnen 8 maanden. Zolang het huis niet verkocht is en niemand er woont, valt jouw deel in box 3.
- Moet het huis leeg zijn voordat je het verkoopt?
- Nee. Je kunt het huis te koop zetten met de spullen er nog in. Kopers verwachten wel dat het huis leeg is op de dag van de overdracht, tenzij je iets anders afspreekt in de koopovereenkomst.